آینده صنف قطعات خودرو؛ ضرورت تربیت نیروی متخصص و انتقال تجربه
آینده صنف؛ صنوف هم نیازمند تربیت نظام‌مند نیرو هستند
ضرورت تربیت نیروی متخصص، انتقال تجربه میان نسل‌ها و همکاری اتحادیه‌ها با مراکز آموزشی، از مهم‌ترین موضوعاتی است که آینده صنعت قطعات خودرو را تحت تأثیر قرار می‌دهد. سلمانی، مدیر باسابقه گروه صنعتی تهران پارت، با تأکید بر اهمیت آموزش و تخصص‌گرایی، نسبت به کمبود نیروی انسانی ماهر و خطر از بین رفتن تجربیات ارزشمند فعالان قدیمی بازار لوازم یدکی هشدار داد.
به گزارش نشریه قطعات خودرو، سلمانی، مدیر باسابقه گروه صنعتی تهران پارت که در بازار با برند «تی‌پی‌کو» شناخته می‌شود، با اشاره به چالش‌های موجود در صنعت قطعات خودرو اظهار کرد: بازار لوازم یدکی یک حوزه کاملاً تخصصی است، اما متأسفانه امروزه شاهد ورود افرادی هستیم که بدون برخورداری از تجربه و دانش کافی وارد این حرفه می‌شوند.
وی معتقد است که ادامه این روند، علاوه بر کاهش سطح تخصص در بازار، می‌تواند به تضعیف کسب‌وکارهای خانوادگی و از بین رفتن تجربیات ارزشمند صنعتگران باسابقه منجر شود.
سلمانی تأکید کرد که اتحادیه‌ها باید برای مقابله با این چالش، برنامه‌ریزی هدفمند و بلندمدتی در زمینه آموزش، تربیت نیروی انسانی و انتقال تجربیات داشته باشند.
چالش تأمین نیروی انسانی متخصص در صنعت قطعات خودرو
سلمانی با اشاره به اهمیت منابع انسانی در اقتصاد جهانی توضیح داد که تأمین نیروی متخصص به یکی از چالش‌های مهم صنایع مختلف تبدیل شده است و فعالان باسابقه صنعت قطعات خودرو نیز با این مشکل مواجه هستند.
به گفته وی، شرایط اقتصادی و اجتماعی به‌گونه‌ای تغییر کرده که حتی فرزندان بسیاری از صنعتگران و فعالان قدیمی بازار تمایل چندانی به ادامه کسب‌وکار خانوادگی ندارند و ترجیح می‌دهند به سمت مشاغلی با درآمد سریع‌تر حرکت کنند.
این موضوع سبب شده است که تجربیات ارزشمند نسل‌های گذشته به‌تدریج در معرض فراموشی قرار گیرد و برخی از کسب‌وکارهای باسابقه، بدون جانشین باقی بمانند.
وی تأکید کرد که اتحادیه‌ها باید برای حفظ این سرمایه ارزشمند، راهکارهای مشخصی در زمینه تربیت نسل جدید و علاقه‌مند کردن جوانان به فعالیت در صنعت قطعات خودرو ارائه دهند.
بازار لوازم یدکی به دانش فنی و تخصص نیاز دارد
مدیر گروه صنعتی تهران پارت با تأکید بر ماهیت تخصصی بازار قطعات خودرو اظهار کرد: هر اندازه فعالیت‌ها در این صنف بر پایه علم، آگاهی و تخصص بیشتری انجام شود، کیفیت محصولات و خدمات نیز افزایش خواهد یافت.
وی با انتقاد از نبود شناخت کافی نسبت به آینده شغلی بازار لوازم یدکی افزود که متأسفانه اهمیت و ظرفیت‌های این حرفه به‌درستی برای نسل جوان معرفی نشده است.
به همین دلیل، بسیاری از افراد تصور می‌کنند بازار قطعات خودرو آینده روشنی ندارد و تمایلی به ورود به این حوزه نشان نمی‌دهند.
این در حالی است که صنعت قطعات خودرو به نیروهایی نیاز دارد که علاوه بر شناخت محصولات، از دانش فنی، توانایی تشخیص کیفیت و آگاهی لازم درباره کاربرد قطعات برخوردار باشند.
سلمانی معتقد است که نبود نیروی انسانی آگاه و متخصص، نه‌تنها آینده بازار را با چالش مواجه می‌کند، بلکه می‌تواند بر کیفیت قطعات و سطح خدمات ارائه‌شده نیز تأثیر منفی بگذارد.
انتقال تجربه؛ سرمایه‌ای ارزشمند که نباید از بین برود
یکی از مهم‌ترین محورهای سخنان سلمانی، ضرورت انتقال تجربه از نسل‌های قدیمی به نیروهای جوان بود.
وی توضیح داد که صنعت قطعات خودرو در طول سال‌های گذشته، متخصصان باتجربه بسیاری را پرورش داده است؛ افرادی که دانش و مهارت خود را طی چندین دهه فعالیت مستمر به دست آورده‌اند.
با این حال، زمانی که یک فعال صنفی پس از ۵۰ سال فعالیت، فردی را برای انتقال دانش و تجربیات خود در کنار نداشته باشد، بخش مهمی از این سرمایه ارزشمند از بین خواهد رفت.
به اعتقاد وی، چنین تجربیاتی حاصل سال‌ها آزمون و خطا، شناخت بازار، ارتباط با مشتریان و آشنایی با ویژگی‌های فنی محصولات است و نمی‌توان به‌سادگی جایگزینی برای آن پیدا کرد.
سلمانی تأکید کرد که انتقال تجربه باید به یکی از اولویت‌های اصلی اتحادیه‌ها تبدیل شود تا دانش نسل‌های گذشته در اختیار نیروهای جدید قرار گیرد و مسیر توسعه صنعت ادامه پیدا کند.
نقش خانواده‌ها در حفظ آینده کسب‌وکارهای صنفی
سلمانی با اشاره به جایگاه کسب‌وکارهای خانوادگی در بازار قطعات خودرو، بر ضرورت آگاه‌سازی فرزندان فعالان این صنف تأکید کرد.
وی معتقد است که فعالان بازار باید پیش از هر چیز، اهمیت حرفه خود و فرصت‌های شغلی موجود در آن را برای اعضای خانواده توضیح دهند.
به گفته وی، تغییر نسل امری طبیعی است، اما این تغییر نباید به معنای پایان فعالیت مجموعه‌های باسابقه باشد.
فرزندان فعالان صنفی می‌توانند با فراگیری دانش روز، استفاده از تجربیات والدین و بهره‌گیری از روش‌های نوین مدیریت و فروش، کسب‌وکار خانوادگی را حفظ کرده و توسعه دهند.
وی همچنین پیشنهاد کرد اتحادیه‌ها با برگزاری جلسات آموزشی و آشنایی خانواده‌ها با ظرفیت‌های بازار لوازم یدکی، زمینه علاقه‌مندی نسل جوان به حضور در این صنعت را فراهم کنند.
همکاری اتحادیه‌ها با هنرستان‌ها؛ راهکاری برای تربیت نیروی متخصص
یکی از پیشنهادهای مهم مطرح‌شده در این گفت‌وگو، گسترش همکاری میان اتحادیه‌های صنفی و مراکز آموزش فنی و حرفه‌ای، به‌ویژه هنرستان‌ها بود.
سلمانی توضیح داد که بازار لوازم یدکی می‌تواند پذیرای فارغ‌التحصیلان هنرستانی باشد که آموزش‌های تخصصی مرتبط را گذرانده‌اند.
با این حال، وی نسبت به کاهش کیفیت آموزش‌های مهارتی و فاصله میان آموزش و نیاز واقعی بازار ابراز نگرانی کرد.
به اعتقاد او، همکاری صنف لوازم یدکی و تعمیرکاران خودرو با هنرستان‌ها می‌تواند نقش مؤثری در برطرف کردن این مشکل داشته باشد.
اتحادیه‌ها می‌توانند با تأمین قطعات و اجزای واقعی خودرو برای مراکز آموزشی، امکان آشنایی عملی هنرجویان با محصولات را فراهم کنند.
این اقدام باعث می‌شود دانش‌آموزان علاوه بر فراگیری مباحث نظری، با ساختار، عملکرد و کاربرد قطعات خودرو آشنا شوند و پس از پایان دوره تحصیل، آمادگی بیشتری برای ورود به بازار کار داشته باشند.
سلمانی همچنین بر اهمیت هدایت صحیح تحصیلی و شغلی نوجوانان تأکید کرد و گفت جوانان باید با آگاهی از نیازهای بازار، رشته و مسیر حرفه‌ای خود را انتخاب کنند.
کمبود اطلاعات فنی در میان فروشندگان قطعات خودرو
مدیر گروه صنعتی تهران پارت در بخش دیگری از سخنان خود، نسبت به پایین بودن سطح آگاهی فنی برخی فروشندگان قطعات خودرو انتقاد کرد.
وی توضیح داد که بسیاری از فروشندگان با وجود فعالیت در بازار لوازم یدکی، شناخت کافی از عملکرد و کاربرد محصولات ندارند.
سلمانی برای روشن شدن این موضوع به تجربه مجموعه خود اشاره کرد و گفت که تنها حدود ۴ تا ۵ درصد از فعالان صنفی با کاربرد قطعات تولیدی مجموعه آن‌ها آشنایی دارند.
به اعتقاد وی، این مسئله نشان‌دهنده ضرورت آموزش تخصصی در بخش فروش و توزیع قطعات است.
فروشنده باید بتواند هنگام خرید، مشتری را به‌درستی راهنمایی کند و اطلاعات لازم درباره ویژگی‌های فنی، کاربرد و کیفیت محصول را در اختیار او قرار دهد.
نبود چنین دانشی می‌تواند باعث انتخاب نادرست قطعات و کاهش اعتماد مشتریان به بازار شود.
اهمیت نگاه علمی در تولید و کاهش مصرف مواد اولیه
سلمانی در ادامه به تجربه‌ای از فعالیت تولیدی گروه صنعتی تهران پارت اشاره کرد و توضیح داد که گروه تحقیق و توسعه این مجموعه، قالبی را که حدود ۵۰ سال مورد استفاده قرار می‌گرفت، با رویکردی علمی بازطراحی کرده است.
وی بیان کرد که پس از طراحی قالب جدید، تولید محصول با استفاده از روش اصلاح‌شده آغاز شد، اما در ابتدا برخی افراد متوجه تفاوت‌های فنی و مزایای این تغییر نشدند.
به گفته وی، استفاده از قالب قدیمی همچنان امکان‌پذیر بود، اما مصرف مواد اولیه بیشتری به همراه داشت.
در مقابل، با انجام بررسی‌های علمی و اصلاح فرآیند تولید، مجموعه توانست میزان مواد اولیه مصرفی را کاهش دهد.
سلمانی تأکید کرد که چنین پیشرفت‌هایی نشان می‌دهد نگاه علمی، تحقیق و توسعه و بهره‌گیری از دانش تخصصی تا چه اندازه می‌تواند در بهبود فرآیندهای تولید مؤثر باشد.
وی همچنین معتقد است که تولیدکنندگان و فروشندگان باید با مزایای فنی محصولات جدید آشنا شوند تا بتوانند تفاوت محصولات را از نظر کیفیت و عملکرد به‌درستی تشخیص دهند.
کیفیت قطعات باید به معیار اصلی انتخاب مشتریان تبدیل شود
سلمانی با اشاره به چالش‌های موجود در بازار فروش قطعات توضیح داد که متأسفانه در بسیاری از موارد، تفاوت محصولات باکیفیت و محصولات ضعیف برای خریداران و حتی برخی فروشندگان روشن نیست.
وی معتقد است که فروشندگان باید توانایی ارزیابی کیفیت محصولات را داشته باشند و این موضوع بدون آموزش تخصصی امکان‌پذیر نخواهد بود.
به گفته او، اگر محصولی با استفاده از دانش فنی، مواد مناسب و فرآیند تولید اصلاح‌شده ساخته شده باشد، لازم است مزایای آن به‌درستی برای بازار توضیح داده شود.
در غیر این صورت، تلاش تولیدکنندگان برای ارتقای کیفیت محصولات ممکن است از سوی بازار به‌اندازه کافی مورد توجه قرار نگیرد.
وی همچنین به ارتباط میان فروشندگان و تعمیرکاران اشاره کرد و نقش انتقال اطلاعات فنی میان این دو گروه را در آگاه‌سازی بازار مهم دانست.
اتحادیه‌ها باید به جای اقدامات مقطعی، برنامه‌ریزی بلندمدت داشته باشند
یکی دیگر از موضوعات مهم مطرح‌شده در این مصاحبه، ضرورت تغییر رویکرد اتحادیه‌ها و توجه بیشتر به اقدامات بنیادی بود.
سلمانی معتقد است که اتحادیه‌ها مسئولیت‌هایی فراتر از فعالیت‌های روزمره و خدمات عمومی بر عهده دارند.
وی با اشاره به برخی اقدامات رفاهی اتحادیه‌ها توضیح داد که فعالیت‌هایی مانند تهیه و توزیع ارزاق، هرچند ارزشمند هستند، اما نباید جایگزین وظایف اصلی و بلندمدت یک تشکل صنفی شوند.
از نگاه او، اتحادیه‌ها باید برای شناخت دقیق وضعیت صنف، اطلاعات آماری جامع و قابل اتکایی جمع‌آوری کنند.
برای مثال، مشخص شدن میانگین سنی فعالان بازار لوازم یدکی و بررسی تغییرات آن در سال‌های اخیر می‌تواند اطلاعات مهمی درباره آینده نیروی انسانی این صنعت ارائه دهد.
آیا میانگین سن فعالان صنف در حال افزایش است؟ آیا نیروهای جوان به‌اندازه کافی وارد بازار می‌شوند؟ چه تعداد از کسب‌وکارهای باسابقه جانشین دارند؟
سلمانی معتقد است پاسخ به چنین پرسش‌هایی باید مبنای تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی اتحادیه‌ها قرار گیرد.
وی همچنین تأکید کرد که اقدامات بنیادی لزوماً در کوتاه‌مدت نتیجه نمی‌دهند و ممکن است آثار مثبت یک تصمیم، چند سال پس از اجرای آن مشخص شود.
به همین دلیل، مدیران اتحادیه‌ها باید برنامه‌هایی را دنبال کنند که حتی اگر نتایج آن در دوره مدیریت خودشان نمایان نشود، بتواند آینده صنف را تضمین کند.
همکاری با آموزش و پرورش، برگزاری دوره‌های تخصصی و ایجاد مسیر مشخص برای تربیت نیروهای جوان، از جمله اقداماتی است که وی برای تحقق این هدف پیشنهاد کرد.
مدیریت کسب‌وکار و استفاده از دانش روز
سلمانی در ادامه تأکید کرد که فعالیت در صنف قطعات خودرو تنها به تولید و فروش محدود نمی‌شود، بلکه بخش‌های مختلف مدیریت کسب‌وکار نیز نیازمند دانش و مهارت هستند.
به گفته وی، نحوه فروش محصولات، جذب مشتری، بازاریابی، فعالیت در فضای مجازی و مدیریت مجموعه، همگی از موضوعاتی هستند که باید به‌صورت تخصصی مورد توجه قرار گیرند.
وی معتقد است که در کنار آگاهی عمومی و تحصیلات دانشگاهی، شناخت عملی بازار نیز اهمیت زیادی دارد.
از نگاه او، ترکیب تجربه فعالان باسابقه با دانش علمی و روش‌های نوین کسب‌وکار می‌تواند به توسعه پایدار صنعت قطعات خودرو کمک کند.
انتقاد از هزینه‌ها و نحوه برگزاری نمایشگاه‌های تخصصی
مدیر گروه صنعتی تهران پارت در بخش دیگری از این گفت‌وگو به مسائل مربوط به برگزاری نمایشگاه‌های تخصصی صنعت قطعات خودرو پرداخت.
وی با بیان اینکه برگزاری نمایشگاه نیازمند برنامه‌ریزی اقتصادی و اجرایی مناسب است، از برخی هزینه‌های بالای مشارکت در نمایشگاه‌ها انتقاد کرد.
به گفته سلمانی، شرکت‌کنندگان گاهی مجبور می‌شوند هزینه‌های سنگین و خارج از قاعده‌ای برای حضور در نمایشگاه بپردازند؛ درحالی‌که شرایط اقتصادی چنین هزینه‌هایی را برای بسیاری از مجموعه‌ها دشوار کرده است.
وی همچنین روند غرفه‌سازی را نیازمند اصلاح دانست و پیشنهاد کرد روش‌های جایگزین و اقتصادی‌تری برای آماده‌سازی غرفه‌های نمایشگاهی در نظر گرفته شود.
سلمانی معتقد است که برگزاری یک نمایشگاه تخصصی منظم در طول سال می‌تواند اثربخشی بیشتری داشته باشد، مشروط بر آنکه زمان‌بندی، هزینه‌ها و شرایط حضور شرکت‌کنندگان به‌درستی مدیریت شود.
وی همچنین بر اهمیت انتخاب زمان مناسب برای برگزاری نمایشگاه تأکید کرد تا فعالان بازار و صنعتگران بتوانند بدون ایجاد اختلال جدی در فعالیت‌های اقتصادی خود در آن حضور یابند.
ضرورت تقویت زیرساخت‌های آموزشی برای آینده صنعت خودرو
مجموع سخنان سلمانی نشان می‌دهد که آینده بازار قطعات خودرو بیش از هر زمان دیگری به آموزش، انتقال تجربه و افزایش دانش تخصصی وابسته است.
وی بار دیگر بر اهمیت همکاری اتحادیه‌ها، تولیدکنندگان، فروشندگان، تعمیرکاران و مراکز آموزشی تأکید کرد و خواستار ایجاد سازوکاری منسجم برای تربیت نیروهای متخصص شد.
از نگاه او، فعالان باسابقه بازار باید تجربیات خود را در اختیار نسل جوان قرار دهند و در مقابل، نسل جدید نیز با فراگیری دانش علمی و استفاده از فناوری‌های نوین، مسیر پیشرفت این صنعت را ادامه دهد.
نگرانی نسبت به آینده اقتصادی بازار قطعات خودرو
سلمانی در پایان این گفت‌وگو، در ارزیابی خود از وضعیت بازار در سال ۱۴۰۳، نسبت به شرایط اقتصادی حاکم بر فعالیت تولیدکنندگان و فعالان صنفی ابراز نگرانی کرد.
وی توضیح داد که پیش‌بینی دقیق آینده بازار امکان‌پذیر نیست، اما با توجه به روندهای اقتصادی آن زمان، احتمال سخت‌تر شدن شرایط برای فعالان صنعت وجود داشت.
به اعتقاد او، هزینه‌های تولید، محدودیت‌های اقتصادی و چالش‌های کسب‌وکار می‌توانند فشار بیشتری بر صنعتگران وارد کنند.
با وجود این چالش‌ها، آنچه در سخنان وی بیش از همه مورد تأکید قرار گرفت، ضرورت توجه به نیروی انسانی متخصص و حفظ تجربیات ارزشمند فعالان قدیمی بود.
آینده صنعت قطعات خودرو تنها به توسعه تولید و افزایش فروش وابسته نیست؛ بلکه تربیت نیروهای آگاه، ایجاد ارتباط مؤثر میان آموزش و صنعت، انتقال تجربه و برنامه‌ریزی بلندمدت می‌تواند زمینه استمرار فعالیت کسب‌وکارها و رشد پایدار این صنف را فراهم کند.
دیدگاه خود را بنویسید
برای ثبت دیدگاه، پاسخ و واکنش باید وارد حساب کاربری خود شوید.
ورود به حساب کاربری
برای ثبت نظر، پاسخ، لایک یا دیسلایک ابتدا وارد حساب کاربری شوید.
ورود و ثبتنام